Smeltend zee-ijs heeft grote invloed op ecosysteem Noordpool

Wetenschappers laten een heliumballon op vlakbij onderzoeksschip Polarstern. Foto Alfred Wegener Institute / Stephan Schön

Smeltend ijs heeft grote invloed op ecosysteem Noordpool

Het smeltende zee-ijs leidt de komende eeuw tot ingrijpende veranderingen in de ecosystemen van de Noordpool. Dat schrijft een groep van 34 poolwetenschappers, onder wie Maria van Leeuwe en Jacqueline Stefels van de RUG.
3 november om 10:31 uur.
Laatst gewijzigd op 22 november 2020
om 16:22 uur.
november 3 at 10:31 AM.
Last modified on november 22, 2020
at 16:22 PM.
Avatar foto

Door Rob Siebelink

3 november om 10:31 uur.
Laatst gewijzigd op 22 november 2020
om 16:22 uur.
Avatar foto

By Rob Siebelink

november 3 at 10:31 AM.
Last modified on november 22, 2020
at 16:22 PM.
Avatar foto

Rob Siebelink

Hoofdredacteur Volledig bio Editor-in-chief Full bio

Vooral de groei van algen, van cruciaal belang voor lokale leefsystemen, wordt beïnvloed. Het onderzoek is gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift Nature Climate Change.

Stefels zat begin dit jaar vier maanden in een vastgevroren onderzoeksschip op de Noordpool en zag dat smeltend zee-ijs voor veel en diverse veranderingen zorgt. 

De gevolgen zijn soms positief. Als er minder ijs is, kunnen algen beter groeien en daardoor is er dus meer voedsel voor organismen die algen eten, zoals zoöplankton. Dieren die op hun beurt zoöplankton eten, profiteren daar ook van.

Keerzijde is dat de versterkte algengroei kan leiden tot een tekort aan bepaalde voedingsstoffen en een beperktere biodiversiteit, aldus Maria van Leeuwe.

Koolstofdioxide

Algengroei heeft ook gevolgen voor de opname van koolstofdioxide (CO2) uit de atmosfeer in de Noordelijke IJszee. Sinds enige tijd is bekend dat algen een soort tapijt vormen onder het ijs dat geleidelijk in dikke klompen naar de zeebodem zinkt. Daarmee verdwijnt ook de koolstofdioxide die algen in hun lichaamsmassa binden. Dat proces kan klimaatverandering tegengaan.

Aan de andere kant kan de toegenomen algenproductie al in de bovenste lagen door zoöplankton worden verbruikt. Bij dat proces komt de in algen opgeslagen koolstofdioxide juist weer vrij, wat klimaatverandering in de hand werkt.

Wolken

In het onderzoek komen verschillende mogelijke gevolgen aan bod. Jacqueline Stefels keek specifiek naar de productie van dimethylsulfide. Dat is een stof die wordt aangemaakt door algen en voor een natuurlijke uitstoot van zwavel zorgt.

Bij het ontstaan van wolken is de dimethylsulfide belangrijk, zegt Stefels: ‘Daarmee is het ook belangrijk tegen klimaatverandering, omdat wolken zonlicht tegenhouden en voor verkoeling zorgen.’ Volgens Stefels kan de algengroei tot meer uitstoot van de stof leiden, maar het vroegtijdig smelten van zee-ijs waaruit de stof opstijgt, kan ook een negatief effect hebben.

Om de gevolgen goed in kaart te brengen, is verder onderzoek noodzakelijk, benadrukt de groep wetenschappers.

De ‘weerkeuken’ voor het noordelijk halfrond

De Noordpool wordt gezien als de ‘weerkeuken’ voor het weer in Noord-Amerika, Europa en Azië. Extreme weersomstandigheden, zoals heel strenge winters of hittegolven in de zomer, houden direct verband met veranderingen in het noordpoolgebied.

De Noordpool is een van de regio’s die de laatste decennia zeer snel is opgewarmd. De klimaatprocessen daar leveren wellicht een stukje van de puzzel op dat nodig is om betere prognoses te maken over de wereldwijde klimaatverandering.

English

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Reacties met een link worden beoordeeld en kunnen worden geweigerd. / Comments containing a link will be reviewed and may not be published.

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in