Aantal vrouwelijke hoogleraren stagneert

Het aantal vrouwelijke hoogleraren aan Nederlandse universiteiten groeide het afgelopen jaar met 1 procent. Dat is het laagste groeipercentage van de afgelopen vijf jaar, zo blijkt uit de Monitor Vrouwelijke Hoogleraren 2022.

Bij het Landelijk Netwerk Vrouwelijke Hoogleraren (LNVH), dat het onderzoek jaarlijks uitvoert, gaan alle alarmbellen af. Terwijl vorig jaar nog een mijlpaal werd gevierd omdat een kwart van alle hoogleraren vrouw was, moeten dit jaar alle zeilen worden bijgezet willen de universiteiten hun gemiddelde streefgetal van 30 procent in 2025 halen.

Middenmoot

Groningen staat met een groeipercentage van 1,2 procent in de middenmoot. Vorig jaar was ze met een groeipercentage van 3,2 procent nog een van de twee koplopers. In totaal heeft de RUG nu 27,6 procent vrouwelijke hoogleraren. Daarmee stijgt de universiteit voor het eerst boven het streefgetal van 27 procent dat ze zichzelf voor het jaar 2020 stelde. 

In datzelfde jaar scherpte de universiteit haar streefgetal voor 2025 aan van 30 procent naar 33 procent. Of dat gaat lukken blijft volgens het LNVH nog even afwachten. Volgens de Monitor lijken negen van de veertien universiteiten in dit tempo hun streefcijfer niet te halen. De RUG is er daar een van. Als zij op dit tempo doorgaat, blijft ze in 2025 hangen op 32,5 procent.

De Monitor laat ook zien dat mannen en vrouwen op de universiteit nog altijd ongelijk beloond worden. Zo hebben vrouwelijke wetenschappers in alle functies vaker een tijdelijk contract. Ook hebben zij gemiddeld gezien vaker een kleinere contractomvang en staan ze systematisch in een lagere salarisschaal dan de mannen.

Kweekvijver

Het LNVH maakt zich zorgen over de huidige situatie. ‘De realiteit laat zien dat die toekomstige mijlpalen niet zomaar behaald worden’, staat in de Monitor. Daarom pleit de organisatie voor het ‘herpakken van de focus op de doorstroom van vrouwen en roept op te kijken naar extra impulsprogramma’s, sectorbreed of per instelling.’

Toch ziet het LNVH ook de ruimte om het tij te keren. Naast een geringe stijging in het aantal hoogleraren, is er namelijk een ‘forse toename’ van vrouwelijke universitair hoofddocenten. Bovendien is er de komende jaren een grote uitstroom van mannelijke hoogleraren die met emeritaat gaan. ‘Ruimte dus voor het benoemen van vrouwen op deze posities.’

English

10 REACTIES

  1. Als je de getallen van de LNVH Monitoren van de afgelopen jaren bekijkt, is een universitaire carriere een glijbaan voor mannen en een klimmuur voor vrouwen, terwijl mannen en vrouwen even intelligent, creatief, capabel zijn. Zolang er meer mannen dan vrouwen worden aangenomen op (hogere) functies, komen er dus in bepaalde gevallen minder competente mannen in functies terecht waar competentere vrouwen hadden kunnen werken. Affirmative action/positieve discriminatie is een wettig geeigende en effectieve manier om teams diverser en sterker te maken zolang deze ongelijkheid in stand wordt gehouden door ‘het systeem’. We moeten dus het systeem veranderen, dat is voor iedereen beter, voor vrouwen, mannen, jongeren, ouderen, nationals, internationals, enzovoorts enzovoorts.

    • Het onderzoek van het Rathenau Instituut liet nu juist op basis van zeer uitgebreid statistisch onderzoek zien dat vrouwen niet moeilijker hebben kunnen klimmen dan mannen. Het punt is dat de cijfers die meestal gepresenteerd worden cross sectioneel zijn, dat wil zeggen mannen nu worden vergeleken met vrouwen van nu, en dan zijn er inderdaad meer mannelijke hoogleraren. Methodisch is die vergelijking echter onjuist want er zijn jaren geleden ook minder vrouwen begonnen. Voor een methodologisch correcte analyse moet je een cohort analyse doen, en dat is precies wat het Rathernau Instituut heeft gedaan. Toen bleek dat vrouwen het een klein beetje makkelijker hebben gehad. Dat hoeft natuurlijk niet voor alle wetenschapsgebieden gelijk op te gaan (zo waren er geen data voor de medische wetenschap), en het kan inmiddels ook veranderd zijn. Dat laatste weten we niet omdat de VSNU de data niet beschikbaar wilde stellen voor een vervolgonderzoek.
      Natuurlijk zijn vrouwen net zo slim, creatief etc, en gelukkig kiezen meer en meer vrouwen voor een loopbaan in de wetenschap. Ik heb daar mijn best voor gedaan, maar om het resultaat daarvan te zien moet je geduld hebben. Als (economisch en sociaal) historicus kan ik alleen maar zeggen dat je het verleden niet kunt veranderen. Vroeger waren dingen anders, en meestal minder fijn dan nu.

  2. Het Rathenau Instituut heeft een aantal jaren terug een groot statistisch onderzoek gedaan naar de loopbaankansen van mannen en vrouwen in de wetenschap (data voor het medische gebied waren niet beschikbaar). Het resultaat was dat vrouwen al vele jaren iets betere kansen hebben gehad dan mannen. Ooit zijn er echter veel minder vrouwen in de wetenschap begonnen, en het duurt een tijd voordat je de ervaring hebt opgebouwd om hoogleraar te kunnen worden. Toen het Rathenau Instituut een vervolgonderzoek wilde doen om te zien wat er misschien veranderd was wilde de VSNU de noodzakelijke gegevens niet meer beschikbaar stellen.

    • Zeker, ‘student’, dat zou mooi zijn. Helaas is de realiteit dat niet iedereen met dezelfde kwaliteiten dezelfde kans heeft om hoogleraar te worden. Hoog tijd voor wat correctieve actie dus.

      • Eric: klopt, het gaat al een tijd niet meer over gelijke kansen; gelijke uitkomsten zijn tegenwoordig belangrijker. Als man heb je tegenwoordig minder kans bij gelijke (of zelfs betere) geschiktheid, in sommige gevallen MOET er zelfs voor een vrouw gekozen worden. Zie ook dit artikel, het gaat niet over dat vrouwen een gelijke kans krijgen om hoogleraar te worden of dat ze gelijk behandeld worden in het proces, het gaat alleen maar om de uitkomst (lees: er moeten hoe dan ook meer vrouwelijke hoogleraren komen).

        Student heeft volledig gelijk naar mijn mening.

        • De reacties van M en Student laten zien dat de UKrant er goed aan zou doen om anonieme reacties uit te zetten, want dit onderbuikgewauwel heeft weinig met een academische discussie te maken.
          Ook in de jongere generatie worden meer mannen dan vrouwen hoogleraar (staat allemaal in het rapport), dus dat verongelijkte gejammer is misplaatst. Als je als man kansen misloopt, komt dat gewoon omdat iemand anders beter is en haar tijd niet zit te verdoen met online anoniem klagen.

          • Dat er meer mannen dan vrouwen hoogleraar worden zegt helemaal niks over de gelijkheid van kansen of behandeling. Het zegt ook helemaal niets over dat vrouwen benadeeld worden. Zoals ik al zei, het gaat bij de universiteiten (en ook bij u zo te lezen) alleen maar om gelijkheid van de uitkomst, niet om gelijkheid van behandeling en kansen.

            Feit: er zijn binnen de universiteit exclusieve posities voor vrouwen, er worden voor sommige (hoogleraar)posities alleen vrouwen uitgenodigd en (betere!) mannen worden op voorhand uitgesloten omdat ze “oververtegenwoordigd” zijn. Dat is volgens u gejammer? Of zullen we het beestje bij de naam noemen, en het gewoon “discriminatie” noemen?

            Waarom ik dit liever anoniem post mag verder logisch zijn.

    • helemaal met je eens, mw/heer student, helaas wordt er te vaak een kloon van het verleden gezocht voor dit soort posities (en het verleden was hoe je het went of keert, de witte man) en dat moeten we veranderen, zodat jullie de beste docenten en opleiders krijgen. Om deze selectiebias te voorkomen heeft Prof Curt Rice uit Noorwegen voorgesteld om een shortlist van mannelijke kandidaten en een shortlist van vrouwelijke kandidaten te maken, en dan beide shortlist te ritsen (beste man/beste vrouw/op een na beste man/op een na beste vrouw etc), bijvoorbeeld om de beste 6 kandidaten op interview te vragen voor een vacature hoogleraar. Ik noem dit voor het gemak vaak het ‘M/V Ritsen verplicht’ model. Er komen dan 3 mannen en 3 vrouwen op interview, in plaats van de usual suspects, de klonen, zeg maar. Als de commissie dan ook nog eens getrained is op implicit bias te herkennen en aan te pakken en als er een onafhankelijke oberver bij zit die getrained is op implicit bias, dan wordt de selectie vele malen eerlijker, en beter. Je kunt dit toepassen op vacatures hoogleraren, en ook op het samenstellen van commissies, bijvoorbeeld, en naast M/V ritsen zou je ook nationals/internationals shortlists kunnen maken, plenty mogelijkheden om oneerlijke selecties tegen te gaan. Je kunt er morgen in je eigen faculteit of societeit mee beginnen, succes !

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Reacties met een link worden beoordeeld en kunnen worden geweigerd. / Comments containing a link will be reviewed and may not be published.

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in